Tuschinski als Rotterdammer

Tags

, , , ,

Pieter den Besten: programmaboekje voor La Gaîté Rotterdam (1924)

Verhalenhuis Belvédère op Katendrecht vertelt van 22 juni tot en met 23 september het ‘echte verhaal’ van de joodse bioscoopondernemer Abraham Tuschinski. Op de expositie ‘GRAND, Tuschinski & soulmates in Rotterdam’ staat nu eens niet zijn Amsterdamse nalatenschap centraal, maar zijn grote betekenis voor het culturele leven in Rotterdam.

Programma Thalia Theater (ca. 1925), omslagontwerp: Adr. Visser

Adr. Visser: programmaboekje voor het Thalia Theater in Rotterdam (ca. 1925)

Bij de naam Tuschinski denken de meeste mensen automatisch aan Amsterdam en de prachtige bioscoop in de Reguliersbreestraat. Maar veel mensen weten niet dat Tuschinski het grootste deel van zijn leven in Rotterdam woonde: van 1904 tot 1942. Ook hier liet hij zijn bioscooptheaters versieren in een eigenzinnige stijl, die we nu nog steeds kennen als de Tuschinski-stijl.

Lees verder

Anno1900 bruikleengever tentoonstelling Art Nouveau in Nederland

Tags

, ,

In het Gemeentemuseum Den Haag is van 21 april tot en met 28 oktober 2018 de tentoonstelling ‘Art Nouveau in Nederland’ te zien. Collectie Anno1900 is bruikleengever voor deze bijzondere expositie, en ik ben natuurlijk zo trots als een pauw dat enkele van mijn pronkstukken nu in het museum te bewonderen zijn.

Aquarel-ontwerptekening omslagkalender Bloem en Blad juli 1905 door Anna Sipkema

Anna Sipkema, aquarel-ontwerptekening omslagkalender Bloem en Blad juli 1905

Zo toont het museum 6 zeldzame ontwerptekeningen van Anna Sipkema voor de ‘Bloem en Blad kalender’ van 1905. Deze kalenderbladen tikte ik 3 jaar geleden op de kop bij een antiquariaat in Amsterdam. Ze waren afkomstig uit de overgenomen boedel van het failliete De Slegte. Volgens de verkoper hadden ze daar jarenlang onderop een stapel van nog uit te zoeken paperassen gelegen. Als verzamelaar is zo’n vondst natuurlijk geweldig, maar dat de ontwerptekeningen straks aan de muur hangen in het Gemeentemuseum geeft nog veel meer voldoening. Nu kan iedereen zien wat een geweldige kunstenares Anna Sipkema was en dat zij een prominente plek verdient op deze tentoonstelling.

Lees verder

Omslagen van Theo Neuhuys voor de Nederlandsche Almanak

Tags

, , , , ,

Nederlandsche Almanak 1906, omslagontwerp: Theo Neuhuys

Theo Neuhuys, omslag voor de Nederlandsche Almanak 1906

Theo Neuhuys ontwierp in totaal 4 omslagen voor de Nederlandsche Almanak. Vooral de hierboven afgebeelde omslagversiering van de almanak van 1906 behoort tot zijn mooiste grafische ontwerpen.

Twee jaar geleden schreef ik een bericht over de Nederlandsche Almanak. Deze ‘kleine staatsalmanak’ werd van 1804 tot 1918 uitgegeven door uitgeverij H.D. Tjeenk Willink in Haarlem. De omslagen van de jaarboeken zijn vanaf 1894 vormgegeven in een fraaie art-nouveaustijl. Toen ik het eerste bericht schreef, ontbraken helaas nog de omslagen van 1906 en 1907. Na het nodige speurwerk wist ik deze laatste 2 ontwerpen onlangs op de kop te tikken bij Antiquariaat Berger & De Vries in Groningen. Hiermee is mijn collectie Nederlandsche Almanakken compleet.

Lees verder

Art-nouveaudrukwerk voor het onderwijs

Tags

, , , , , ,

Sierdiploma ambachtsschool, ontwerp: Benjamin Claus

Als verzamelaar van gelegenheidsgrafiek van rond 1900 stuit ik geregeld op mooie uitgaven voor het onderwijs uit die tijd. Vooral drukwerk van tekenopleidingen, kunstnijverheidsscholen en ambachtsscholen is vaak fraai vormgegeven in de stijl van de Nieuwe Kunst. Een kleine greep uit mijn verzameling…

De ambachtsschool was rond 1900 de plek voor jongens uit de arbeidersklasse die na de lagere school een technisch vak wilden leren. Zij konden kiezen uit een twee-, drie- of vierjarige opleiding tot (leerling) smid, timmerman, meubelmaker, huisschilder, bankwerker, instrumentmaker of elektricien. Ook werden er aan de ambachtsschool cursussen metaal bewerken, elektriciteitsleer en auto-, motor- en rijwielhersteller gegeven. Door de toenemende industrialisatie was er veel vraag naar goed opgeleide vaklieden en de meeste leerlingen vonden na het behalen van hun diploma dan ook snel werk.

Lees verder

Horta meets Wolfers in Jubelparkmuseum

Tags

, , , , ,

Naast het Horta Museum, Maison Cauchie, Fin-de-Siècle Museum, Old England en vele andere art-nouveaugebouwen heeft Brussel er weer een art-nouveau-attractie bij. In het Jubelparkmuseum is sinds kort het door Victor Horta ontworpen interieur van de exclusieve juwelierszaak Wolfers Frères te bewonderen. In de gereconstrueerde winkel wordt de geschiedenis van het familiebedrijf getoond, aangevuld met andere topstukken van het museum.

De winkel van Wolfers Frères is de laatste grote en prestigieuze creatie van Victor Horta (1861-1947) vóór de Eerste Wereldoorlog. Het kleurenpalet van het interieur ademt de invloed van de Parijse mode en de ritmiek van het discrete en relatief sobere art-nouveaulijnenspel kondigt reeds de art deco aan.

Lees verder

Gebatikte kleinoden van Theo Neuhuys

Tags

, , , , , ,

‘Kleine geschenken onderhouden de vriendschap’, luidt de reclameslogan waarmee kunstnijveraar Theo Neuhuys begin 1900 door hemzelf gebatikte visitekaartboekjes en andere kleinoden verkocht. Een van deze zeldzame bandjes dook onlangs op tijdens een veiling in Haarlem.

Theo Neuhuys, boekje voor visitekaartjes, batik op perkament (ca. 1901-1910)

Tijdens de kijkdag bij Veilinghuis Bubb Kuyper viel mijn oog op dit gebatikte bandje. Na jaren verzamelen herkende ik het ‘handschrift’ van de ontwerper meteen; dit moest wel een ontwerp van Theo Neuhuys zijn. Thuis heb ik een lange rij boekbanden en een dikke map met allerhande drukwerk van deze bijzondere ontwerper in de kast staan. Neuhuys ontwierp programmaboekjes, reclamedrukwerk, oorkonden, tijdschriftomslagen, kalenderbladen, diploma’s, ex libris en nog veel meer. En al die ontwerpen hebben één ding gemeen: ze zijn versierd met fraai vlakornament in de stijl van de Nieuwe Kunst, de Nederlandse variant van de Art Nouveau.
Een gebatikte band van Neuhuys had ik – met uitzondering van 2 prachtbanden uit de boekencollectie van het koninklijk huis – echter nog nooit gezien. Laat staan dat ik er één had kunnen kopen.

Lees verder

Unieke Hofman-collectie te koop

Tags

,

Antiquair Michael Meijering verzamelt privé al zo’n 30 jaar boekbanden en grafiek van de Haagse ontwerper Pieter Hofman. Een interview met deze gepassioneerde verzamelaar die een nieuwe bestemming zoekt voor zijn collectie: ‘Ik doe niet aan cherry picking; de verzameling moet bij elkaar blijven.’

Lees verder

Maskerkoppen van Chris Lebeau

Tags

, , , , ,

Grafisch ontwerper Chris Lebeau was gefascineerd door de zeggingskracht van het oosterse toneelmasker. Dit thema keert telkens terug op de omslagen van zijn programmaboekjes voor het theater. Maar wie goed kijkt, ziet nog veel meer…

Lees verder